Kliknij tutaj, aby przejść do wersji polskiej | Polish version

“Egalite, liberte, fraternite” are the three words that stand in the French state motto. The attacks that were carried out on Wednesday are the manifestation against all of those values, which are universal for everybody, no matter what nationality they are or religion they believe in – and disgusted citizens of the world united against such violence as they defended the equality, freedom and brotherhood in every single way possible.

by James Walmesley, @RteeFufkin on Twitter: https://twitter.com/rteefufkin/status/552937192252006400
by James Walmesley, source: @RteeFufkin on Twitter

The shooting in the editorial office of the Parisian satirical magazine Charlie Hebdo brought 12 fatalities. Even if everybody heard about it in different ways – at work, at home, listening to the radio or reading the news websites, there is a thing that everybody had in common: the shock of watching the same horror happening again in one of the European capitals.
“I thought, ‘Oh no, here we go again’… Unfortunately, even if we had the similar thing in London, it’s still shocking. You just think that, hopefully, there isn’t going to be more in the same area,” Juliet (the name changed at the request of the interviewee) tells me. “And as always, it’s sadness. You don’t just think of them, you think of their families. There was obviously lots of panic because of all the people who didn’t know who it was who had been killed, so everybody was anxious,” she adds. The understanding came also from the Muslim side.
“I was shocked,” Ahmed claims. “I am a Muslim myself and I think it shouldn’t have happened. They were humans as well and the terrorists are putting up a bad face to the religion,” he says.
The case was covered by media instantly, so people were updated on what was going on in Paris.
“I’m a journalist on the BBC, so I was on air when it first broke,” Claire recalls the events. “We did the whole lot of broadcasting on the live development of the issue. I think we first heard about it on the news agencies and then we went from that,” she says.
And how does it feel to be telling other people about such a painful, terrible thing as a terrorist attack?
“It was quite tricky. When something like that happens, you get a lot of remorse first – so you have to try to filter out what is a fact and what isn’t. We had our reporters up as soon as we could, but we basically hit the phones and tried to get to people who were close to the scene so that they could tell us something about it,” Claire narrates. “We were lucky that our reporter went straight down to the scene, so we had them on the air in about 15 minutes, and we had another reporter in the house who was just following all the tweets and all the news which were coming out. We had every view on development as it happened.”
Attacking the journalist for what he dared to express equals the slap on the face of the freedom of speech – even if for this career path, the possible anger of other people is pretty much a “daily bread”.
“You hope that nothing will happen, but you can’t say never,” Claire tells me. “The BBC is less provocative than Charlie Hebdo or any publication like that, but there are critiques, particularly in the Palestinian population.”
Nevertheless, considering it rationally, there’s always a high risk.
“What did I think at first? That it’s not entirely surprising. It seems to be happening more and more, there are some areas in the world which are still unstable. I mean, it’s very sad and depressing, but it’s not surprising,” Alex says.
“In all the targets that could be hit in Western capitals it was probably the most obvious one,” explains Claire. “And France has the tricky relationship with its different communities, and there is tension there. We know that the threat level was risen in the lots of places recently, so it’s not surprising that this sort of thing has happened, however terrible it is.”
If you’re out, whether in a private or a professional setting, you never actually get paranoid about the harm that the others could possibly cause. That is why it gets even scarier when the attacks happen so easily.
“It’s just sickening,” Laura reveals. “It’s so scary because it’s just walking into someone’s office and just completely disrupting their lives. Anybody can do such a small thing as just walking in, turning up… I mean, anyone could walk into our office,” she justifies her fears. “You’re not prepared, you wouldn’t think of that, you’re just not suspicious of people.”
London has experienced the pain several times already – and does reliving it with the Parisians bring the citizens of this city any ideas of preventing such traumatic events?
“Honestly, no, unless you stop taking the tube or buses,” Juliet decides. “And I think that in the government, they are doing as much as they can, possibly… and you can’t walk around with guards all the time. I think that they are doing more than they can tell us,” she says, and Laura tops her opinion up.
“They’re in the sticky spot as well. Even if they monitor those people, they can’t know what they’re going to do every second of the day, so I assume it’s kind of, ‘what can I do?’. “And there’s the case of putting security everywhere which also makes people uneasy, so it’s a tough situation,” she says.
The matter of changing the usual life because of the fear comes up again – and one of the passers-by notices that giving up means the victory of the terrorism.
“Even if you don’t feel safe, you can’t change your work or what you do on the basis that something might happen, otherwise people like that have won,” George notices. “So what anyone can do is to try to ignore what the terrorists do, and just go on with their daily lives,” he continues. On the other side, Alex disagrees with him.
“Personally, I feel like nothing’s gonna happen to me,” he claims, “but to be more informed is the basis. I think it’s necessary for us to just be more aware of the issues around the world.”
Consenting, some of my interviewees point out that it’s lack of empathy, misunderstandings and narrow horizons which always leads to such tragedies.
“It’s very sad that something like that happened. But it’s ignorance… You can’t shoot people just like this because of your religion.” Caroline states. “They’re just ignorant,” she repeats.
The Muslim side defends the Islam again – as the terrorists are the radical minority, giving the bad reputation to the majority of followers of that religion.
“Terrorist attacks make people blame religion which is not the case,” Kay gets upset. “People will start saying things like, ‘it’s a Muslim attack’, and it’s not a Muslim attack. It’s not a religious attack, but the person who decided themselves. It’s ridiculous when people judge so quickly. In another case, they would investigate a million things, and in such situations they just jump to conclusions” she adds. “Don’t blame the religion. Blame the person.”
The supporters of Charlie Hebdo came out of their houses and verbalised their opinions on the social media websites and during the manifestations. Trafalgar Square filled up with people representing different cultures and religions who decided to stand up against the radicalism – and the same thing happened in the cities around the world. Sylvie Bermann, the French ambassador in London, told the Evening Standard, “France has always been in the vanguard of the fight for the protection of journalists. I remember, for example, pushing, when I was UN director at the Quai d’Orsay, for the adoption of UNSC resolution 1738, which condemns attacks against journalists, media professionals and associated personnel.” She adds, “The displays of solidarity we have seen here in London and around the world have been remarkable and are a testament to the power of unity in the face of attempts to divide us.”
Many people decided to support the instant movement in a way they were able to – whether it’s words or actions. There were also “pencil friends” defending their colleague, as many cartoonists united, contributing a drawing in memory of the killed journalists.
“The cartoonists should keep doing what they do, as everyone has the right to their own view. I admire their bravery, really” George declares. “France and Britain believe in free speech and we should uphold that, although it’s very difficult – at any stage, at any time there are always people with some radical, extreme views and the vast majority of the population have to do what they can through the forces of law and order, to make sure that the common person is made as safe as possible to go about their life and work,” he proposes.
The Internet, the medium that always fights against any violation of freedom of speech, hit the situation with an overwhelmingly huge wave of responses. Twitter and Facebook were taken over by the action “Je suis Charlie”, where the people decided to show their views on fundamentalism.
“Social media is the way we express ourselves now, and I suppose it’s a good thing to raise awareness, to understand – for the people that wouldn’t necessarily see otherwise,” Alex explains. He isn’t the only person who thinks so, as they were plenty of online supporters who shared warm words of consolation with the French editorial office.
“That’s for social media is there for,” Claire states, “and I think it’s a beautiful thing, that element to solidarity, that you could join the conversation and express your thoughts like that,” she notes, and Laura adds:
“I think it’s great. People’s opinions seem to be very peaceful,” she notices, “but they are standing up against it, so I think it’s working well.”
And it’s not only about the “I am Charlie” action or the flash mob. The connection of the people over the tragedy and the solidarity between those touched by the attack was something that highlighted the unity – no matter what views they represent.
“People out in Trafalgar Square, just as much as on the Place of Republique… and they were people in Berlin, in Madrid, and all over the world. And after all, that’s what you have to do,” Claire suggests. “You have to gather together, take all sections of the community, not take sides and not make judgements – and just say that the killers were nutters”

Wersja polska

„Egalite, fraternite, liberte” to trzy słowa składające się na motto Francji. Ataki, które wydarzyły się w środę są manifestacją przeciwko każdej z tych wartości, uniwersalnych w zasadzie dla każdego bez względu na religię czy narodowość – oburzeni ludzie odpowiedzieli z potrójną mocą na terrorystyczną samowolę, by bronić równości, braterstwa i wolności w każdy możliwy sposób.

by Ruben L. Oppenheimer, @RLOppenheimer
by Ruben L. Oppenheimer, source: @RLOppenheimer Twitter page

Strzelanina, do której doszło w paryskim magazynie satyrycznym Charlie Hebdo przyniosła dwanaście ofiar śmiertelnych. Nawet jeśli każdy usłyszał o tym co się stało w inny sposób – czy to w pracy, czy w domu, słuchając radia czy czytając wiadomości online – jest jedna wspólna cecha tych obwieszczeń: szok wynikający z obserwowania tego samego horroru, rozgrywającego się po raz kolejny w jednej z europejskich stolic.
– Pomyślałam „O nie, znowu się zaczyna”… Niestety, nawet jeśli w Londynie stało się coś podobnego, to cały czas jednakowo szokuje. Myślisz tylko, żeby nie było już więcej ataków w tym samym miejscu – wyjaśnia Juliet (imię zostało zmienione na prośbę rozmówczyni). – I jak zawsze, to wielki smutek. Nie myślisz tylko o nich, myślisz też o ich rodzinach. Było też, rzecz jasna, wiele paniki z powodu tych ludzi, którzy nie wiedzieli, kogo zabito, więc wszyscy byli przerażeni – dodaje. Zrozumienie płynie też ze strony wyznawców islamu.
– Byłem zszokowany – wyznaje Ahmed. I dodaje:
– Sam jestem muzłumaninem, co nie zmienia faktu, że uważam, że taka rzecz nie powinna mieć miejsca. Ci dziennikarze to też ludzie, a terroryści wykrzywiają twarz tej religii – mówi.
Wydarzenia z Paryża zostały natychmiastowo opisane przez media.
– Jestem dziennikarką w BBC, więc byłam na antenie, kiedy informacja się pojawiła – wspomina Claire. – Zrobiliśmy wiele transmisji na żywo z rozwoju wydarzenia. Po raz pierwszy usłyszeliśmy o tym od agencji informacyjnych i ruszyliśmy z tego punktu – wyjaśnia.
Jak to jest mówić innym o tak bolesnej, potwornej rzeczy, jak atak terrorystyczny?
– To skomplikowane. Kiedy coś takiego się dzieje, najpierw zasypuje nas żal – więc trzeba spróbować oddzielić fakty od mitów. Mieliśmy naszych reporterów na miejscu tak szybko, jak to było możliwe, ale na początku złapaliśmy z a telefony i próbowaliśmy dodzwonić się do tych, którzy mogli być blisko miejsca zdarzenia, by powiedzieli nam coś więcej – Claire opowiada. – Mieliśmy szczęście, że nasz reporter pojechał od razu na miejsce, więc mieliśmy go na antenie w kwadrans. Jeszcze inny reporter kto śledził wszystkie tweety i newsy, które się pojawiały. Mieliśmy więc bardzo szeroki obraz sytuacji.
Atak na dziennikarza za to, co odważył się powiedzieć, to policzek dla wolności słowa – nawet jeśli w tym zawodzie niezadowolenie innych ludzi to pewnego rodzaju “chleb powszedni”.
– Masz nadzieję, że nic się nie stanie, ale nigdy nie możesz powiedzieć “nigdy” – dodaje Claire. – BBC jest mniej kontrowersyjne niż Charlie Hebdo czy jakikolwiek inny magazyn satyryczny, ale są krytycy, szczególnie w środowiskach palestyńskich.
Niemniej jednak, racjonalnie rzecz oceniając, ryzyko takiego ataku jest zawsze duże.
– Co pomyślałem najpierw? Że to w ogóle nie jest zaskakujące. Takie rzeczy dzieją się częściej i częściej, wiele rejonów na świecie jest niestabilnych. To znaczy, to smutne i przygnębiające, ale nie zaskakujące – tłumaczy Alex.
– Ze wszystkich celów, które mogły zostać uderzone w zachodnich stolicach, ten wybór był chyba najbardziej oczywisty – stwierdza Claire. – Francja ma też nierówną relację z różnymi grupami eticznymi, tak więc istnieje napięcie na tej linii. Wiedzieliśmy też, że zagrożenie terrorystyczne wzrosło w wielu miejscach przez ostatni okres, więc nie zaskakuje, że taka okropna rzecz się wydarzyła.
Gdy jesteś w miejscu publicznym, nigdy tak naprawdę nie zastanawiasz się nad szkodą, jaką w tym właśnie momencie mogliby poczynić inni. Dlatego tak przerażająca jest łatwość, z jaką terroryści dokonali ataku.
– To chore – wyznaje Laura. – To przerażające, bo zabójcy po prostu weszli do czyjegoś biura i całkowicie zniszczyli ludzkie życia. Każdy może zrobić tak niewielką rzecz, jak pojawienie się w jakimś miejscu… To znaczy, taka sama osoba mogłaby pojawić się w naszym biurze – kobieta wyjaśnia swoje obawy, dodając:
– Nie przygotowujesz się przecież na takie rzeczy, nie myślisz o tym, nie podejrzewasz ludzi.
Londyn przeżył podobny ból kilka razy – lecz czy wspieranie Paryżan w ich stracie przynosi jakieś nowe pomysły na zapobieganie takim sytuacjom?
– Szczerze? Nie, chyba że przestaniemy używać metra czy autobusów – mówi Juliet. – I wydaje mi się, że rząd też robi tak wiele, jak się da, prawdopodobnie… i nie możesz przecież spacerować z ochroniarzami przez cały czas. Wydaje mi się, że robią więcej, niż mogą nam powiedzieć – uzupełnia. Zgadza się z nią Laura:
– Są w nieciekawym punkcie. Nawet jeśli obserwują tych ludi, nie mogą wiedzieć co oni robią w każdej sekundzie dnia, więc zakładam, że to pewnego rodzaju „co jeszcze da się zrobić?”. I jest jeszcze sprawa rozmieszczenia ochrony wszędzie, gdzie się da, ale to sprawi, że ludzie też będą czuć się zaniepokojeni – wyjaśnia.
Całkowita zmiana codziennego życia z powodu strachu nie wchodzi w grę – i jeden z moich rozmówców zauważa, że to oznaczałoby osiągnięcie celu terroryzmu.
– Nawet jeśli nie czujesz się bezpiecznie, nie możesz zmienić pracy czy tego, co robisz, zakładając, że coś może się stać, inaczej tacy radykałowie wygrają – wyjaśnia George. – Możemy więc przynajmniej spróbować ignorować robotę terrorystów i po prostu przejść do normalnego życia – mówi. Alex uważa z kolei, że to nie do końca prawda.
– Nie uważam, że coś mi się stanie – mówi. – Ale musimy być jednak trochę lepiej poinformowani. Wydaje mi się, że to konieczność, by wiedzieć, co dzieje się na świecie wokół nas.
Zgadzając się z tym, kilku moich rozmówców wytyka brak empatii, niezrozumienie i wąskie horyzonty jako przyczynę takich tragedii.
– To smutne, że coś takiego mogło się stać. Ale to ignorancja… Nie możesz tak po prostu strzelać sobie do ludzi z powodu twojej religii – deklaruje Caroline. – To po prostu ignoranci – powtarza.
Muzłumańska strona broni islamu raz jeszcze, stwierdzając, że terroryści to radykalna mniejszość, pracująca na złą reputację większość wyznawców.
– Ataki terrorystyczne sprawiają, że ludzie obwiniają religię, co nie powinno mieć miejsca – denerwuje się Kay. – Ludzie zaczynają mówić rzeczy w stylu „to muzłumański atak”, a to nie jest tak. To nie atak religijny, tylko osoba, która tak zadecydowała. To śmiechu warte, że ludzie potrafią sądzić tak szybko. W innej sytuacji zbadaliby najpierw milion głupot, a tak po prostu przechodzą do wyciągania wniosków – dodaje. – Nie obwiniajcie religii, obwiniajcie osobę.
Wspierający magazyn wyszli z domów, by wyrazić swoje opinie – w internecie i podczas licznych manifestacji. Trafalgar Square wypełnił się ludźmi reprezentujących różne kultury i religie, którzy zdecydowali się na protest przeciwko radykalizmowi – i taka sama rzecz stała się w wielu miastach dookoła świata. Sylvie Bermann, ambasadorka Francji w Wielkiej Brytanii, powiedziała dziennikowi Evening Standard:
– Francja zawsze była na czele walki o ochronę dziennikarzy. Pamiętam na przykład walkę, kiedy byłam dyrektorem ONZ w Quai d’Orsay, o uchwalenie rezolucji 1738, która potępia ataki przeciw dziennikarzom, osobom zatrudnionym w mediach i związanego z nimi personelu – wyjaśnia. – Przejawy solidarności które widzieliśmy w Londynie i dookoła świata są niezwykłe i dowodzą siły jedności przeciw próbom podzielenia nas.
Wiele osób zadecydowało poprzeć szybko uformowaną akcję w taki sposób, jak tylko mogli – słowem lub czynem. Swoje wsparcie okazali także „przyjaciele po ołówku”, którzy bronią swoich kolegów po fachu. Wielu rysowników zjednoczyło się, przygotowując specjalny szkic upamiętniający zmarłych.
– Rysownicy powinni dalej robić to, co robią, bo wszyscy mają prawo do wolności słowa. Naprawdę podziwiam ich odwagę – deklaruje George. – Francja i Wielka Brytania wierzą w wolność słowa i powinniśmy się tego trzymać, choć wydaje się to trudne – w każdym miejscu i czasie znajdą się tacy z radykalnymi, ekstremalnymi poglądami, a większość musi zrobić wszystko, co jest możliwe, siłami prawa i porządku, by upewnić się, że zwykły obywatel jest tak bezpieczny, jak się tylko da – proponuje.
Internet, medium które zawsze walczy z naruszeniami wolności wypowiedzi, uderzył w sytuację niesamowitą falą odpowiedzi. Twitter i Facebook przejęte zostały przez akcję „Je Suis Charlie”, w której ludzie pokazują swoją opinię na temat fundamentalizmu.
– Media społecznościowe to sposób, w jaki się dziś wyrażamy, więc to dobra rzecz, że pomagają w zwiększaniu świadomości i w zrozumieniu pewnych rzeczy, szczególnie tym, którzy inaczej zbytnio by się nie przejęli – wyjaśnia Alex. Nie jest odosobniony w tym przekonaniu.
– Po to mamy serwisy społecznościowe – deklaruje Claire. – To piękna rzecz, ten element solidarności, możliwość włączenia się do rozmowy i wypowiedzenia się w taki właśnie sposób – podkreśla. Laura dodaje:
– To wspaniałe. Ja zauważyłam tylko pokojowe opinie – mówi. – Mimo tego, ludzie sprzeciwiają się temu, co się stało, więc całość spisuje się bardzo dobrze.
Tak naprawdę, nie chodzi tu tylko o akcję „Jestem Charlie”, albo „Wszyscy jesteśmy Charlie” w zależności od tego, jak chcemy tłumaczyć francuski hashtag, ani o spontanicznie organizowane spotkania. Połączenie ludzi ponad podziałami jest czymś, co podkreśliło jedność i stworzyło coś niepowtarzalnego ponad tragedią.
– Ludzie na Trafalgar Square, ci na Place of Republique… byli też w Berlinie, w Madrycie, na całym świecie – podkreśla Claire. – I to jest właśnie to, co musimy zrobić: zebrać się, każda część społeczności, bez dzielenia się na stronnictwa i osądzania – i powiedzieć, że terroryści to po prostu wariaci.

Kasia Kwasniewska

Editor in Chief

Loves reading, watching films, eyeing (and producing) good design, listening to music and stuffing her face with chocolate whenever the opportunity arises. Cooks from time to time, and drinks far too much coffee to be a normal human being. Liked my work? Buy me a coffee!

No Comments Yet

Leave a Reply

Your email address will not be published.

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.

Subscribe to the newsletter

Get the fresh posts, updates on the best books, films and events,
and take part in competitions and giveaways – sign up now!


I accept the Privacy Policy.